Çarşı meydanının büyük çınar ağaçlan, yere düşen, gölgelerini alacalandırarak, fısıldıyorlardı. Kuvvetti bir rüzgâr esiyordu. Avukat Hacı Namık Efendi, kâğıtlarım uçmasın diye, zümrüt bir kameriyeye benzeyen küçük dükkânının camlarını indirdi. Sonra gitti, açık kapıyı iterken heybesi omzunda, semerli atının yuları elinde, sarıklı, kısa boylu, yuvarlak bir köylünün yaklaştığını gördü:
— Merhaba Ali Hoca, dedi, böyle vakitsiz ne anyorsun burada? Daha pazara iki gün var...
Köylü, siyah— sivri iki noktaya benzeyen minimini gözlerini daha ziyade küçülterek:
— Aleyküm selam, efendi! Belaya düştüm. Bir dava için geliyorum... diye başım salladı.
— Ey, gel, biraz konuşalım bakalım.
— Konuşalım.
— Derdini anlat bakayım.
— Senden başka zaten kime anlatacağım?
Atının yularını peykenin destek direğine bağladı. Küçük dükkâna girdi. Ceviz yazıhanenin sağındaki hasırlı alçak sedire oturdu. Heybesini yanına koydu. Namık Efendi'nin uzattığı tabakadan cıgara sararken davasını anlattı. Hasmı, köyün muhtan Huysuzoğlu'ydu. Ona ait bir arsanın üzerine Ali Hoca vaktiyle bir bina yaptırmıştı. Şimdi o, neden sonra bu binayı kabullenmeye kalkıyordu. Hâlbuki bina kimin ise, yer de onun demekti...
Namık Efendi kır sakalını kaşıdı. Gözlüğünün üstünden bakarak:
— Sen haksızsın, Ali Hoca, dedi.
— Haksız mıyım?
— Evet.
— Hayır, ben haklıyım. Niye binayı yaparken sesini çıkarmamış?
— Çıkarmasın.
— Ben haklı olduğumu biliyorum, Namık Efendi. Davadan vazgeçmem.
— Kaybedeceksin...
— Edeyim, zararı yok. Ama davadan vazgeçmem. Namık Efendi haksız davaları almazdı. Ali Hoca'nın vekâlet teklifini reddetmek istiyordu. Fakat "Bozöyük" köyünün halkı otuz senelik müşterileriydi. Eşek, ahırını beller gibi onun dükkânını bellemişler, hükümetteki her işleri için ona müracaatı âdet edinmişlerdi. Kışlık zahiresi de hemen hemen tamamıyla oradan gelirdi. Nihayet:
— Pekâlâ, senin bu işine bakayım. Kaybedince bana darılmayacaksın! dedi.
— Darılmam, ama niye kaybedeceksin?
— Çünkü haksızsın.
— Hâkime güzel bir koç göndersem?..
— Ne?..
— O vakit davayı kazanamaz mıyım?
— O vakit hiç şüphesiz kaybedersin işte!..
— Niçin?
—Yeni hâkim senin bildiğin adamlardan değil...
Ali Hoca avukatının heyecanını anlayamıyordu. Ondan yeni hâkimin methini uzun uzadıya dinledi. Bu zat rüşvetin, hediyenin korkunç bir düşmanıymış! En haklı bir davacı kendisine rüşvet vermeye teşebbüs etse, o saatte onu haksız çıkarırmış!
Ali Hoca:
— Allah böyle doğrulan dünya yüzünden eksik etmesin, diye dua etti.
Namık Efendi:
— Âmin, âmin! dedi.
Davaya, doğruluğa dair bir saat kadar konuştular. Vekâlet için anlaştılar. Avukat ümitsizdi. Bu işi hatır için alıyordu. Haksızlık o kadar meydanda idi ki...
* * *
İki hafta sonra, aynı saatte Ali Hoca, yeşil boyalı dükkânın kapısında göründü. Namık Efendi bir dilekçe yazıyordu. Gözlüğünün üstünden müşterisini görünce güldü:
— Hoş geldin be! Ne dersin, davayı kazandık! dedi. Bu kadar haksız bir hükmü hâkimin nasıl verdiğine bir haftadır şaşıyordu.
Ali Hoca soğukkanlı:
— Benim gönderdiğim koç sayesinde kazandık! cevabını verdi.
— Ne... Sen hâkime bir koç mu gönderdin?
— Evet.
— Buna cesaret ettin ha?..
— Evet, ama sen bana "Rüşvet düşmanıdır, kim hediye verirse haksız çıkar." dememiş miydin?
— Evet.
— Ben de koçu gönderirken kendi ismimi vermedim.
— Ya ne yaptın?
— Hasmım, muhtar Huysuzoğlu'nun ismini verdim...
İhtiyar avukatın kalemi elinden düştü. Arkasına dayandı. Karşısında parlayan minimini siyah gözlere bakakaldı. Meydandaki büyük çınar ağaçlarının derin fısıltıları kapıda ayakta duran Ali Hoca'nın yanlarından, tepesinden, bacaklarının arasından giriyor, duvarlarına eski vilayet gazeteleri yapıştırılmış dükkâncığın içini dolduruyordu...
Yorumlar
Yorum Gönder